Միասին կարող ենք
կարևոր
751 դիտում, 56 րոպե առաջ - 2026-05-06 09:57
Հասարակություն

Ներկայումս Իրանի միջոցով Հայաստան բեռների տարանցումը գործնականում դադարեցված է

Ներկայումս Իրանի միջոցով Հայաստան բեռների տարանցումը գործնականում դադարեցված է

Vector News-ը գրում է․ «Ըստ վրացական Տրանսպորտային միջանցքների հետազոտության կենտրոնի տվյալների՝ ներկայումս Իրանի միջոցով Հայաստան բեռների տարանցումը գործնականում դադարեցված է։ Մերձավոր Արևելքում իրավիճակի սրման ֆոնին Չինաստանից Հայաստան ապրանքների մատակարարման ժամկետները զգալիորեն աճել են։

Իրանի դերը Հայաստանի տնտեսությունում կարևոր է երկու հիմնական պատճառով։ Առաջին՝ ապրանքաշրջանառությունը ներառում է ներմուծման և արտահանման երկկողմ տնտեսական կապերը։ Իսլամական Հանրապետությունը շարունակում է մնալ Հայաստանի ամենամոտ գործընկերներից մեկը, որի հետ հաստատված են սերտ առևտրատնտեսական հարաբերություններ։ Մասնավորապես, Հայաստանի տնտեսության մի շարք ոլորտներ անմիջականորեն կախված են իրանական հումքից և շուկաներից։ Չնայած առաջացած դժվարություններին՝ այդ կապերը չեն խզվել։

Երկրորդ՝ Իրանը Հայաստանի համար կատարում է տարանցիկ երկրի դեր։ Հենց Իրանի միջոցով է Հայաստանը ստանում ելք դեպի Պարսից ծոց, Հնդկական օվկիանոս, ինչպես նաև Հնդկաստանի, Չինաստանի և արաբական աշխարհի շուկաներ։

Վերջին շրջանում այս ուղղությամբ իրավիճակը նույնպես զգալիորեն վատթարացել է։ Եթե նախկինում Չինաստանից Հայաստան բեռների առաքումը Իրանի միջոցով տևում էր 45–60 օր, ապա այժմ տարանցման ժամկետները հասնում են գրեթե երեք ամսվա։ Միաժամանակ, մատակարարման ժամկետների այս աճը էական ազդեցություն չի ունեցել փոխադրումների արժեքի վրա։

Մերձավոր Արևելքում իրավիճակի սրման ֆոնին բեռնահոսքի զգալի մասը, որը նախկինում անցնում էր Իրանի միջոցով, վերաուղղվել է դեպի Վրաստանի նավահանգիստներ։ Միևնույն ժամանակ, ծովային փոխադրումների մեջ աճել է ավելի էժան բեռների բաժինը, ինչպես նաև կրճատվել է ցամաքային երթուղու երկարությունը։

Օրինակ՝ Իրանի տարբերակի դեպքում բեռնատար ավտոտրանսպորտը Բենդեր-Աբաս նավահանգստից մինչև Երևան պետք է անցներ մոտ 2000 կմ, մինչդեռ Վրաստանի նավահանգիստների օգտագործման դեպքում Փոթիից մինչև Հայաստանի մայրաքաղաք ճանապարհը կազմում է մոտ 700 կմ։

Արդյունքում, չնայած լոգիստիկ երթուղիների փոփոխությանը, ծախսերը մնում են գրեթե անփոփոխ։ Իրանի տարանցիկ ուղու ժամանակավոր արգելափակումը, իհարկե, ազդել է Հայաստանի լոգիստիկայի վրա, սակայն դրա հետևանքները կրիտիկական չեն։

Ամենաշատը տուժել են Հեռավոր Արևելքից ներմուծվող բեռները, սակայն դրանց փոքր մասնաբաժնի պատճառով դրանք չեն խաղում որոշիչ դեր ամբողջ տրանսպորտային համակարգի գործառույթում»։